6.4 Welzijn

Studentenwelzijn

Het bewaken en bevorderen van studentenwelzijn is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van onze gehele academische gemeenschap. In 2021 was dat een grote uitdaging; het was een moeilijk jaar voor het welzijn van medewerkers en studenten. Hierbij hadden maatschappelijke ontwikkelingen zoals de aanhoudende coronacrisis, de prestatiemaatschappij, het leenstelstel en de huisvestingsproblematiek een negatief effect op de mentale gesteldheid van onze studenten. Er is geprobeerd zoveel mogelijk aan de behoeftes van de studenten tegemoet te komen, ondanks dat studenten een groot gedeelte van het jaar niet op de campus konden komen. In 2021 is niet alleen ingezet op interventies op het moment dat een student een verlies aan welzijn ervaart, maar is tevens een cultuuromslag gemaakt richting preventie en vroegdiagnostiek om studie-uitval en vertraging te voorkomen en de veerkracht van studenten te vergroten. In dit kader blijven we de individuele student activeren om aan zelfmanagement te doen en willen we studenten inspireren om elkaars welzijn in het oog te houden en de sociale cohesie te bevorderen.

Uit de Student Wellbeing Monitor bleek eerder al dat studenten vooral ondersteuning nodig hadden op het gebied van motivatie, contact met medestudenten, contact met docenten en de dagindeling. Daarnaast is vanuit de coronawerkgroep Community door studenten de vinger aan de pols gehouden hoe het stond met het welzijn onder hun achterban. Naast verhoogde inzet van studentdecanen en -psychologen, is op basis van deze signalen ook dit jaar weer een waaier aan activiteiten georganiseerd. Zo was er rond de kerst een activiteitenprogramma voor medewerkers en studenten, met een buurthuisfunctie studentenpastoraat Maranatha, TiU Walks (zie hieronder), digitale droppings en een muzikale kerstbingo. Er zijn groepen gestart voor studenten voor rouw- en verliesverwerking en er zijn trainingen op het gebied van mindfulness, stilte-meditatie, weerbaarheid voor vrouwen, yoga, pilates en fitness aangeboden. Ook docenten hebben extra geïnvesteerd in het in contact blijven met studenten, bijvoorbeeld door waar mogelijk het organiseren van kleinschalige bijeenkomsten of door met een groep buiten te gaan wandelen.

TiU Walks. Via het initiatief TiU Walks konden studenten zich inschrijven om af te spreken met anderen voor een wandeling of andere sociale activiteit. De organisatie achter TiU Walks zorgden ervoor dat zij elkaars contactgegevens kregen, zodat ze een plaats en tijd konden afspreken. Op deze manier konden ze een pauze inlassen en tegelijkertijd nieuwe mensen ontmoeten. Er werd uiteraard wel opgeroepen om te allen tijde de coronamaatregelen op te volgen.

In 2021 is gewerkt aan ketenoptimalisatie en zijn er bewustwordingscampagnes opgezet om studenten de weg naar de juiste hulp te wijzen. De regie rond welzijn is centraal belegd binnen verschillende functiegroepen van de afdeling Student Development in Team Welzijn; de uitvoering vereist een gezamenlijke didactische en pedagogische inspanning over de hele universiteit heen. Daarnaast zijn dit jaar een Wellbeing Officer en een Werkgroep Studentenwelzijn gestart om het welzijn van studenten te verbeteren en samen community versterkende activiteiten te organiseren, waar mogelijk in nauwe samenwerking met het verenigingsleven. De Wellbeing Officer zorgt voor de onderlinge afstemming van alle activiteiten (integrale aanpak). Tevens is er een psychologisch assistent geworven, die vanaf begin 2022 zal helpen bij de triage naar kortdurende hulp en ook bij (verdere) verwijzing naar andere of aanvullende hulp.

Het eigenaarschap van welzijn en de regierol liggen bij de individuele student, maar de universiteit schept de juiste randvoorwaarden en zoekt waar nodig de samenwerking met de externe zorgkaart op. De Werkgroep Studentenwelzijn, waarin zowel medewerkers als studenten vertegenwoordigd zijn, heeft een initiërende en verbindende rol in dit veranderproces. We zien namelijk dat de focus van onze gezamenlijke welzijnsagenda steeds meer verschuift richting de overtuiging dat welzijn bij de meesten van ons (zeker bij studenten) bij perioden onder druk komt te staan en dat we hierop in de breedte van de populatie op dienen te anticiperen vóórdat er (nog) grotere problemen ontstaan. Kortom, welzijn bevorderen is strategisch cruciaal voor studiesucces, arbeidsmarktoriëntatie en loopbaansucces.

Lees het verhaal van Janne (foto rechts)

Om deze doelen te kunnen bereiken is er in 2021 een Communicatieplan Welzijn geschreven en deels al geïmplementeerd, waarin middels bewustwordingscampagnes de student de weg wordt gewezen naar de juiste hulp. Deze nieuwe aanpak is erop gericht om studenten te helpen zelf hun weg richting een passend (zelf-)hulpaanbod te vinden. Zo zal vanaf Q1 2022 het preventieportaal van Gezonde Boel worden geïntroduceerd aan de gehele studentenpopulatie en zal het trainingsaanbod richting student-ambassadeurs en -bestuurders uitgebreid worden, denk bijvoorbeeld aan Active Bystander training. Verder zijn diverse Peer-to-Peer activiteiten (o.a. voor rouw/verlies en ADHD/ADD) ontwikkeld en zal dit aanbod in de komende jaren verder worden uitgebreid.

Verder zijn er in 2021 enkele verbeterslagen doorgevoerd in de dienstverlening richting internationale studenten op het gebied van verzekeringen en het beter ontsluiten van de huisartsenzorg. Zo is er een nauwe samenwerking opgezet met zeven huisartsenpraktijken in Tilburg, die extra ruimte hebben gecreëerd voor internationale studenten om zich in te schrijven en zijn er voorlichtingscampagnes opgezet om hen beter te informeren over verzekeringen (o.a. betere dekking tegen medische kosten door collectieve afspraken en verbeterde informatievoorziening).

Daarnaast is in 2021 het aantal aanvragen voor tentamenvoorzieningen sterk gestegen. Per 1 december 2021 hebben 1416 studenten een of meerdere tentamenvoorzieningen (totaal 2207). Dit betreft aanpassingen in het maken van tentamens voor studenten met een ondersteuningsvraag, zoals extra tentamentijd, aangepast meubilair of auditieve voorzieningen. Ook zijn studentendecanen actief betrokken geweest bij het verzorgen van studieplekken en online tentaminering.

Medewerkerswelzijn

Ook het medewerkerswelzijn stond in 2021 onder druk. Binnen Tilburg University vinden wij medewerkerswelzijn belangrijk en willen we zorgdragen voor een positief werkklimaat waarin onze medewerkers hun werk op een gezonde en veilige manier kunnen uitvoeren. Het monitoren en bevorderen van medewerkerswelzijn is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van zowel medewerker, leidinggevende als de organisatie als geheel. In de medewerkersonderzoeken die in 2020 hebben plaatsgevonden zijn werkdruk, welzijn, werk-privébalans en verbinding als belangrijke aandachtspunten naar voren gekomen. Aan deze uitkomsten is in 2021 opvolging gegeven. 

De coronacrisis zette het welzijn van alle medewerkers onder druk. De effecten van COVID-19 op het sociale leven, de financiële situatie en studievertraging van studenten leidden tot een toenemende vraag naar hulp. Hierdoor nam de druk op studentendecanen en -psychologen, maatschappelijk werkers en de studentenpastor toe. Voor personeel met een onderwijsfunctie werd het plotseling een enorme uitdaging om colleges te kunnen geven en verbinding te houden met de student. Onderzoekers en promovendi konden niet meer in een normale setting doorgaan met hun onderzoek of moesten dit zelfs stil leggen, iets wat een groot effect heeft op het welzijn. Medewerkers binnen de ondersteunende diensten moesten allemaal hun werk aanpassen en extra activiteiten oppakken tijdens de coronacrisis, en verbinding met collega's houden werd lastiger. Een deel hiervan kreeg ook plots het managen van delen van de crisis in het takenpakket. Daarnaast zijn er groepen medewerkers waarbij er nog meer impactfactoren meespelen, zoals internationale collega's of collega's met zorgtaken buiten het werk. We hebben ons dan ook in de volle breedte van de organisatie ingezet om het welzijn van alle medewerkers zoveel mogelijk te beschermen. In 2022 zal een reguliere medewerkersmonitor worden uitgevoerd.

Inspire (Y)ourself Week. In samenwerking met Human Resoucres kijken we terug op een geslaagde Inspire (Y)ourself Week. Ondanks beperkingen is het toch gelukt om veel medewerkers enthousiast te krijgen voor deelname. De week lag gelukkig in een periode waarin sporten enigszins toegestaan werd. Ondanks dat de regering zwaardere maatregelen oplegde net voordat de week startte hebben we uiteindelijk meer dan 200 deelnemers kunnen noteren die hebben meegedaan in de weekprogrammering. Deze kende een heel divers aanbod, van ochtendyoga tot mindfulness, tot spinningclasses.

In januari 2021 heeft een survey plaatsgevonden onder docenten. Docenten bleken de opgezette ondersteuning via de Teacher Desk, co-hosting van online colleges en de Teacher Academy te waarderen, maar niet iedereen maakte daadwerkelijk gebruik van deze vormen van ondersteuning (vanwege onbekendheid of gebrek aan tijd). Het bleek dat docenten een overweldigende informatie-overload ervoeren. Daardoor kostte het veel moeite om de juiste informatie te vinden. Daarnaast was er behoefte aan ondersteuning bij de organisatie van online examens en over de hele linie aan meer mogelijkheden voor gepersonaliseerde hulp (maatwerk). De bevindingen van dit onderzoek zijn meegenomen in het advies dat in het voorjaar is uitgebracht door een werkgroep over het onderwijs in 2021-2022 en daarna. Op basis hiervan zijn er allerlei acties in gang gezet zoals afspraken over betere communicatielijnen en het organiseren van ondersteuning dichter bij de docent.

Daarnaast is er in de afgelopen periode veel ontwikkeld aan tools om welzijn bespreekbaar te maken en welzijn te bevorderen voor alle medewerkers: golden rules, buddy-systeem, check-ins uit de toolbox Connected Leading, company counselor, PhD psycholoog, trainingen mindfulness en werk-privébalans, vitaliteitsprogramma’s en advies over inrichting van de werkplek. Om de dialoog in teams, tussen medewerker en leidinggevende en tussen medewerkers onderling te stimuleren is een overzichtelijke brochure gemaakt waarin het aanbod is weergegeven, uitgesplitst naar het (her)kennen, bespreekbaar maken en aanpakken van werkdruk, gezondheid en welzijn. Meer uitgebreide informatie is vervolgens terug te vinden op de speciale intranetpagina waarin de beschikbare tools en ondersteuning die onze organisatie biedt, zijn gerubriceerd en uitgebreid worden toegelicht.